Смайлова жанар егенқызы баяндама: Қазақ тілі мен әдебиет сабақтарында мәтін арқылы оқушылардың тілін дамыту



Дата27.12.2016
өлшемі9.45 Kb.

Шымкент қаласы, №2 колледжінің қазақ тілі мен әдебиеті пәнінің оқытушысы

  • СМАЙЛОВА ЖАНАР ЕГЕНҚЫЗЫ
  • Баяндама: Қазақ тілі мен әдебиет сабақтарында мәтін арқылы оқушылардың тілін дамыту

Қазақ тілі мен әдебиет сабақтарында мәтін арқылы оқушылардың тілін дамыту

  • Олар:
  • Мәтінмен жұмыс – сабақта өтілетін
  • әр түрлі жұмыстардың жиынтығы
  • Дыбыстармен жұмыс;
  • Сөздіктермен жұмыс;
  • Сөздік қорларын жетілдіру;
  • Тіл дамыту;
  • Ауызша сөйлеу білуге дағдыландыру.

Мәтінмен жұмыс істеу мынадай кезеңдерге бөлінеді:

  • Мәтінді оқығанға дейінгі жұмыс;
  • Мәтінмен жұмыс кезеңі;
  • Мәтіндік кезең;
  • Мәтінді оқығаннан кейінгі кезең;
  • Әңгіме, өлеңнің көркем жерін оқу.
  • Мәтінмен жұмыс.
  • Сөйлем бойынша тізбектеп оқып, аудару.
  • Суретке байланысты үзіндіні тауып оқу.
  • Мақал- мәтелге сәйкес келетін бөлігін оқу.
  • Мәтіннен 3 ой жүйесін тауып оқу.
  • Мәтінді
  • түгел оқу
    • Бейнелеу – образдау жерін оқу.
  • Мәнерлеп оқыту (сайыс түрінде)
  • Сөз тіркестерін тауып оқу:
  • а) зат есім+ сын есім, ә) зат есім + етістік
  • Мәтіндік кезең
  • 1.Мәтінді мағынасына қарай бөлуге арналған жаттығулар
  • мәтінді оқып, оны мағынасына бөліп, әр біреуіне тақырып ойластыру;
  • мәтінді оқып, мағынасын ашатын сұрақтар оқу.
  • 2. Мәтінде мағыналы тірек сөздерді анықтауға арналған жаттығулар
  • абзацтарды оқып, тіректі сөйлемдерді табу;
  • абзацтарды оқып, сөйлемдердегі негізгі ойды анықтау;
  • абзацтардан сөз таптарын тауып айтқызу.

Мәтінді оқығаннан кейінгі кезең

  • Логикалық сұрақтар;
  • Сөздік жұмыстар;
  • Фонетикалық жаттығулар;
  • Сөйлем құру;
  • Мәтінге жоспар құру;
  • Аударым;
  • Мәтінге ат қою;
  • Диалог, ситуация құру;
  • Мәтінің мазмұнын жоспар бойынша айту;

Мәтіннен кейінгі жұмыс түрлері

  • Мәтіннің мазмұнын қалай түсінгенін анықтау жаттығулары
  • - ең басты мәтіндегі мағынасын түсіндіріңдер;
  • - мәтіндегі тақырыпты ауыстырыңдар және қандай тақырып дұрыс келетінін анықтаңдар;
  • - реферат жазыңдар, сұрақтарға жауап жазу;
  • - мәтінді оқып, қандай керекті жаңа мағлұмат алғандарыңды айтыңдар.
  • Мәтінді оқуға үйрету технологиясы немесе оқыта үйрету ойындары.
  • «Аукцион» оқыта үйрету ойыны
  • Жүргізуші өтілген тақырып бойынша сынып оқушыларына арнап сұрақтар дайындайды. Ойынды жүргізуші үшін гонг қажет. Жүргізуші аукцион өткізеді, сұрақтар қояды, жауаптарға түсініктеме беріп, бағалайды, жеңімпазды анықтайды. Дұрыс жауаптары үшін неғұрлым фишка жинаған оқушы жеңімпаз болады.
  • « Мәтін бөліктері» оқыта үйрету ойыны.
  • Оқушылар мәтінді оқиды. 4 топқа бөлінеді: 1- «кіріспе»; 2- «негізгі ой»;
  • 3- «қорытынды»; 4- толықтыру.
  • «Толықтыру» тобы әрбір топтан кейін сөз алады. Ойыннан соң, мәтінді тағы қарап шығып, берілген ақпаратпен салыстырамыз, қай топтың нақты айтқанын анықтаймыз.
  • « Даналық ағаш» оқыта үйрету ойыны.
  • Оқушылар мәтінді жылдам, мұқият оқиды. Енді әрқайсысы мәтін бойынша қиын сұрақ құрап, қағазға жазады. Жүргізушінің қолында сандықша болуы тиіс, соған оқушылар кезегімен өз сұрақтарын салады. Әр оқушы сандықшадан сұрақ жазылған қағаз алып, дауыстап неғұрлым толық жауап беруі тиіс.

Әңгімені құрылысына қарай талдау

  • 1. Әңгіменің аты
  • 2. Әңгіменің тақырыбы
  • 3. Әңгіменің құрылысы, негізгі оқиғасы
  • 4. Дамуы
  • 5. Кейіпкерлер. Олардың іс-әрекеттері
  • 6. Жазушының көркемдік әдісі мен тәсілі (баяндау, сипаттау, портреттеу)

Өлеңнің құрылысына қарай талдау

  • 1. Өлеңнің тақырыбын, идеясын ашу.
  • 2. Өлеңнің негізгі ойы, ақынның түпкі мақсаты неде болды ?
  • 3. Өлең неше шумақтан тұрады ?
  • 4. Өлеңнің шумақтары неше тармақтан ?
  • 5. Өлеңнің бунақтары қанша ?
  • 6. Қандай ұйқас түрі ?

Каталог: materialy -> makala
makala -> С. торайғыров шығармашылығы дуйсебаева Жанар Канатовна, қазақ тілі мен әдебиеті мұғалімі Созақ ауданы, Т. Момбеков атындағы жалпы орта мектебі
makala -> Тарих пәнінен білім берудің сапасын жетілдіруде әр түрлі тапсырмаларды қолданудың маңызы
makala -> Ана тілі пәнінде интербелсенді оқытудың Қолданудың тиімділігі
makala -> Қазақ тілі сабағында оқушылардың шығармашылық қабілеттерін дамыту
makala -> 1. Отан, туған жер туралы
makala -> Бөрібай Ұлбосын Арыс қаласы «Жиделі» жом қазақ тілі мен әдебиеті пәнінің мұғалімі Көркем әдебиеттің өмір танытушылық маңызы
makala -> Нартаева Нилуфар Абдувахабовна
makala -> Кансеитова Алтынай Баглановна Төлеби ауданы, Ақбастау ауылы, Ақбастау жом, бастауыш сынып мұғалімі
makala -> Әкімбаев Бақытжан Әбдіқадырұлы Игембаева Бибигул Сарсенбиевна білім беру ұйымдарында оқушылардың функционалдық шығармашылығын дамыту


Достарыңызбен бөлісу:




©www.engime.org 2020
әкімшілігінің қараңыз

    Басты бет